THEMA: VAN PASSEND NAAR INCLUSIEF ONDERWIJS

Reeks artikelen rond het thema 'van passend naar inclusief onderwijs':

12 'Zeggenschap is de sleutel voor geslaagd passend onderwijs'
Passend en inclusief onderwijs staan volop in de belangstelling. Uit in 2020 verschenen evaluatierapporten blijkt dat het vormgeven van passend onderwijs met vallen en opstaan gaat. Zeggenschap en extra ondersteuning zijn belangrijke voorwaarden, bureaucratie en beperkte financiële middelen blijven knelpunten. In dit artikel vertellen verschillende partijen die met passend onderwijs te maken hebben over hun ervaringen. Als eerste Teun Dekker, schoolleider van basisschool De Kroevendonk in Roosendaal, waar al twintig jaar wordt gewerkt vanuit het idee dat elk kind in de wijk naar school moet kunnen. Hier hebben leerkrachten veel zeggenschap, en er zijn onderwijsassistenten en intern begeleiders. Annelies de Leeuw is regiodirecteur bij Auris, een organisatie voor cluster 2-onderwijs. Zij ziet een verschuiving waarbij leerlingen steeds meer binnen het regulier onderwijs worden ondersteund. Teuny Bosma is schoolleider van het Matrix-lyceum, een middelbare school voor leerlingen met een ondersteuningsbehoefte op het gebied van leren en gedrag. Hij geeft aan dat de bureaucratie met het vele papierwerk ondersteuning in de weg kan zitten. 

16 'Verschil is hier de norm': een inclusieve school leiden
Op scholen met inclusief onderwijs leren kinderen voor elkaar te zorgen en niemand buiten te sluiten. Dat vraagt wel iets van de schoolleiders. “Aandacht voor de professionele ontwikkeling van leraren en een cultuur van samenwerken zijn essentieel.” Berdi de Jonge, schoolleider op een basisschool in Eindhoven, verklaart het succes in inclusiviteit van de school door het hebben van een ontwikkelgericht team, waar ze samen erop vertrouwen dat er altijd geleerd kan worden. Dolf van Veen, een van de initiatiefnemers van het platform 'Naar inclusiever onderwijs', vertelt dat er op succesvolle inclusieve scholen veel aandacht is voor professionele ontwikkeling, pedagogiek, en dat er een cultuur van samenwerken en elkaar ondersteunen is. Inclusieve scholen beschouwen verschillen tussen leerlingen als een verrijking in plaats van een probleem. Directeur van een scholenstichting Hans Fuchs geeft ook aan dat extra bekostiging goed gebruikt zou kunnen worden. Daarnaast wijst hij op het belang van een dialoog over inclusie: een gevoel van eigenaarschap is belangrijk. Ook vindt hij het belangrijk om meer expertise aan teams toe te voegen om meer evidence based te werken.

20 Inclusief onderwijs in binnen- en buitenland: ‘Het is te gemakkelijk om een buitenlands inclusief onderwijsmodel copy-paste op Nederland te plakken.’
Marina Vijlbrief, adviseur internationalisering bij de AVS, praat in dit artikel over haar ervaringen met buitenlandse good practices op het gebied van passend onderwijs. Zo merkte zij op dat er in veel landen kortere lijnen zijn tussen onderwijs, zorg en gemeente. Samenwerkingsverband De Meierij wil doen wat Vijlbrief signaleert: een betere aansluiting regelen tussen onderwijs en zorg. Een belangrijk element hierin is het opzetten van een multidisciplinair ondersteuningsteam met onderwijs en jeugdhulp op scholen. Hierna vertelt Vijlbrief over scholen in Scandinavische landen, waar elke school een hoog opgeleid team heeft met een keur aan gespecialiseerde leraren. Zorgleerlingen zitten bij andere leerlingen in de klas, bij de best gespecialiseerde docent. Ook op de Duitste Gesammtschüle zitten de zorgleerlingen tussen de andere kinderen, in plaats van op apart speciaal onderwijs. Toch kunnen deze buitenlandse modellen niet zomaar in Nederland worden toegepast: vaak zijn in deze modellen de klassen kleiner en de (financiële) ondersteuning uitgebreider. Wel kan van de inclusie worden geleerd: met extra ondersteuning voor de leraar en kleinere groepen kan inclusief onderwijs toevoegen aan de ontwikkeling van de klas volgens Vijlbrief.


Downloads
Titel informatie
Auteur

Pans, Larissa; Weijenberg, Astrid van de; Blankestijn, Lisette

Tijdschrift

Kader primair

Uitgave

Jrg. 26 (2020-2021) nr. 4 (december)

Collatie

p. 12-23

Publicatiejaar

2020